Nie jest tajemnicą, że symbolem Warszawy jest syrena. Wielu turystów i gości stolicy często to dziwi, jednak jeśli zna się lokalne legendy, to wszystko od razu się układa – pisze warsaw-name.eu. Wizerunek syrenki można znaleźć na herbie Warszawy, jej rzeźby znajdują się w centrum miasta oraz nad brzegiem Wisły, gdzie rzekomo żyła (a według znawców mitologii nadal żyje) warszawska syrenka, a sklepy z pamiątkami są przepełnione magnesami, zabawkami i figurkami tej tajemniczej piękności z rybim ogonem.
Co więc o niej wiemy? Jak syrenka stała się symbolem stolicy Polski? Jak zmieniał się jej wizerunek na przestrzeni czasu?
Wizerunek syreny w wyobraźni mieszkańców Warszawy
Opowieści o mitycznych istotach żyjących w Wiśle sięgają czasów starożytnych, kiedy Warszawa była małą osadą rybacką. Pierwsza wzmianka o syrence jako symbolu współczesnej Warszawy pojawiła się w źródłach z 1390 roku. Miasto nazywano „syrenim grodem”, a na jego pierwszym herbie wykuto tajemniczą istotę z legend. Zmienił się wizerunek syreny: zazwyczaj górna część ciała była kobieca (na niektórych rysunkach można zobaczyć również męską), a dolna miała kształt rybiego ogona. Jednak istoty te często przedstawiano ze skrzydłami i łapami, co różni się od zwykłego wizerunku syreny.
Dopiero w 1622 roku zaczęto umieszczać wizerunek pięknej kobiety z rybim ogonem na zabytkach architektury i budynkach ówczesnej Warszawy, co automatycznie utrwaliło jej wygląd w świadomości okolicznych mieszkańców.
Legendy o warszawskiej syrence jako opiekunce miasta
Istnieje kilka legend o warszawskiej syrence. Pierwsza legenda opowiada o dwóch siostrach syrenach, które mieszkały na dnie Atlantyku i z nudów postanowiły wybrać się na wycieczkę. Syreny długo płynęły, aż znalazły się w wodach Bałtyku. Pierwszej siostrze bardzo spodobały się wyspy, gdzie właśnie zdecydowała zostać (na terytorium Danii), natomiast druga syrena popłynęła dalej, w stronę Gdańska. Tak dopłynęła do wód Wisły, skąd wyruszyła na południe i dotarła do miejsca, które ją oczarowało. W końcu syrena znalazła to, czego szukała i postanowiła tam zostać. Każdego wieczoru o zachodzie słońca śpiewała swoje piosenki, a miejscowi rybacy słuchali tego śpiewu. Pewnego dnia zły człowiek złapał syrenę i zaciągnął ją do stodoły, aby następnego dnia ją sprzedać. Przerażona istota zaczęła głośno śpiewać, co przyciągnęło uwagę innych rybaków i mieszkańców osady. Przyszli oni na ratunek i uwolnili piękną syrenę, po czym odwieźli ją do Wisły. W dowód wdzięczności za ratunek syrena obiecała zawsze chronić osadę i wszystkich jej mieszkańców przed nieszczęściami. Wkrótce osada przekształciła się w miasto – Warszawę, a jej mieszkańcy co jakiś czas słyszeli śpiew syreny znad wiślanych brzegów.
Istnieje inna legenda o warszawskiej syrenie. Mówi się, że syrena przez długi czas mieszkała w wodach Wisły i zachwycała wszystkich swoim śpiewem. Jednak kilku rybaków postanowiło ją złapać w prezencie dla króla. Mądra syrena zaczęła śpiewać i oczarowała młodych mężczyzn swoim głosem, więc ją wypuścili. Wracając do wody, syrena rzuciła się, by przepłynąć jak najdalej i na koniec powiedziała rybakom, że jeśli wcześniej chroniła ich osadę i ostrzegała przed niebezpieczeństwem, to po tym czynie nie będzie już tego robić. I zniknęła na zawsze.
Jednak mieszkańcy wciąż wierzą, że czasami wieczorem, spacerując w pobliżu Wisły, można usłyszeć śpiew syreny, która czasami wynurza się z wody, aby spojrzeć na ukochaną osadę, która teraz przekształciła się w wielkie miasto.
Historia miłości warszawskiej syrenki
Najbardziej romantyczną legendą miasta jest niewątpliwie historia miłości młodego rybaka i syreny. Rybak Wars był bardzo pracowity i szczęście zawsze mu sprzyjało. Jednego razu będąc nad brzegiem Wisły usłyszał piękny śpiew – była to dziewczyna o niespotykanej urodzie. Jej włosy były niezwykle długie i mieniły się złotem, jej oczy były uderzająco głębokie i odzwierciedlały taflę wody… Ale to nie była dziewczyna, tylko syrena: zamiast nóg miała długi rybi ogon pokryty łuskami . Rybak obserwował ją przez długi czas i od tego momentu zaczął codziennie przychodzić na brzeg, aby słuchać jej śpiewu. Tak chłopak się zakochał. Któregoś razu odważył się podejść bliżej i wyznać syrenie swoje uczucia. Okazało się, że piękność miała na imię Sawa i ona także obserwowała chłopaka od dłuższego czasu. Wkrótce Wars oświadczył się syrenie. Gdy tylko tajemnicza piękność się zgodziła, nieznana siła otoczyła jej ogon i zamieniła go w ludzkie nogi. Tak więc Wars i Sawa pobrali się i osiedlili nad brzegiem Wisły, a później w tym samym miejscu powstała Warszawa.
„Parada Syrenki” w Warszawie
W 2022 roku na początku czerwca po raz pierwszy w stolicy Polski odbyła się „Parada Syrenki” z okazji Święta Warszawy. Parada wywołała prawdziwą sensację wśród mieszkańców miasta i turystów: pokazy teatralne i taneczne, wesoła muzyka, kwiaty i poruszające się postacie syren umieszczone na specjalnych platformach.
W związku z ogromnym sukcesem wydarzenia postanowiono nadać mu tradycyjną formę, dlatego w 2023 roku „Parada Syrenki” odbyła się na jeszcze większą skalę: na Placu Zamkowym odbył się koncert piosenek z kreskówek dla dzieci, a dorośli mogli cieszyć się występami orkiestry i współczesnych zespołów muzycznych.
