{"id":3728,"date":"2024-02-29T17:40:31","date_gmt":"2024-02-29T16:40:31","guid":{"rendered":"https:\/\/warsaw-name.eu\/?p=3728"},"modified":"2024-02-29T17:40:43","modified_gmt":"2024-02-29T16:40:43","slug":"jak-dzialaly-przedsiebiorstwa-przemyslowe-w-warszawie-w-ubieglym-wieku","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/warsaw-name.eu\/pl\/eternal-3728-jak-dzialaly-przedsiebiorstwa-przemyslowe-w-warszawie-w-ubieglym-wieku","title":{"rendered":"Jak dzia\u0142a\u0142y przedsi\u0119biorstwa przemys\u0142owe w Warszawie w ubieg\u0142ym wieku"},"content":{"rendered":"\n

Wielu warszawiak\u00f3w nawet nie zdaje sobie sprawy, \u017ce w starych ceglanych budynkach dzia\u0142a\u0142y kiedy\u015b zak\u0142ady przemys\u0142owe. Ka\u017cdy z nich ma swoj\u0105 w\u0142asn\u0105 histori\u0119. Dlatego w tym artykule na warsaw-name.eu<\/a> opowiemy Ci wi\u0119cej o pracy fabryk w Warszawie.<\/p>\n\n\n\n

Spo\u0142eczno\u015b\u0107 przemys\u0142owa<\/h2>\n\n\n\n

W XX wieku w zachodniej cz\u0119\u015bci Warszawy przy alei Prymasa Tysi\u0105clecia powsta\u0142o przedsi\u0119biorstwo przemys\u0142owe. W 1904 roku Towarzystwo Przemys\u0142owe Fabryk Mechanicznych Lilpop, Rau i Loewenstein zakupi\u0142o dzia\u0142k\u0119 w tej okolicy i na rogu ulic Bema i Pr\u0105dzy\u0144skiego powsta\u0142a fabryka. <\/p>\n\n\n\n

Warto zaznaczy\u0107, \u017ce na terenie fabryki znajdowa\u0142y si\u0119 tory kolejowe, kt\u00f3rymi dostarczano niekt\u00f3re produkty. Na pocz\u0105tku XX wieku zak\u0142ad zosta\u0142 przebudowany i rozbudowany. Przed wybuchem I wojny \u015bwiatowej firma produkowa\u0142a mosty kolejowe i miejskie, budowa\u0142a obiekty wodoci\u0105gowe, produkowa\u0142a r\u00f3\u017cnego rodzaju silniki parowe, rakiety i realizowa\u0142a zam\u00f3wienia dla Kriegsministerium (niemieckiego Ministerstwa Wojny). W czasie wojny pracownicy zak\u0142adu i ca\u0142y sprz\u0119t zostali wywiezieni do Charkowa. Powr\u00f3ci\u0107 do Polski pracownikom uda\u0142o si\u0119 dopiero w 1917 roku.<\/p>\n\n\n\n

Odbudowa przedsi\u0119biorstwa<\/h2>\n\n\n\n

Po zako\u0144czeniu I wojny \u015bwiatowej dzia\u0142alno\u015b\u0107 zak\u0142adu zosta\u0142a przywr\u00f3cona. Sta\u0142o si\u0119 to za spraw\u0105 Andrzeja Rotwanda, kt\u00f3ry stworzy\u0142 najwi\u0119kszy zak\u0142ad przemys\u0142owy w mi\u0119dzywojennej Warszawie. Firma produkowa\u0142a lokomotywy, wagony kolejowe i tramwajowe, a tak\u017ce wiele innych urz\u0105dze\u0144. W 1936 roku mia\u0142o miejsce wa\u017cne dla zak\u0142adu wydarzenie. Podpisano umow\u0119 licencyjn\u0105 z General Motors, dzi\u0119ki czemu fabryka mog\u0142a produkowa\u0107 i sprzedawa\u0107 samochody na licencji Opla, Chevroleta itp. <\/p>\n\n\n\n

W przededniu II wojny \u015bwiatowej firma zatrudnia\u0142a oko\u0142o 3500 os\u00f3b. W tym okresie warszawska Wola sta\u0142a si\u0119 prawdziwym zag\u0142\u0119biem przemys\u0142owym, kt\u00f3rego sercem by\u0142y fabryki Towarzystwa Przemys\u0142owo-Technicznego. W XXI wieku obszar ten jest r\u00f3wnie\u017c do\u015b\u0107 popularny, ale dzi\u0119ki nowoczesnym wie\u017cowcom. Pod wzgl\u0119dem ich liczby dzielnica zajmuje drugie miejsce w\u015br\u00f3d innych dzielnic Warszawy.<\/p>\n\n\n\n

Podczas II wojny \u015bwiatowej Niemcy przej\u0119li fabryki i dostosowali produkcj\u0119 do swoich potrzeb. W tym okresie do pracy w fabryce zmuszono 2000 os\u00f3b. Oczywi\u015bcie doprowadzi\u0142o to do niskiej wydajno\u015bci produkcji. Po zako\u0144czeniu Powstania Warszawskiego wojska niemieckie zniszczy\u0142y wszystkie warsztaty produkcyjne. Po zako\u0144czeniu II wojny \u015bwiatowej na terenie zak\u0142adu stacjonowali \u017co\u0142nierze radzieccy, cho\u0107 praca przedsi\u0119biorstw nie zosta\u0142a przerwana.<\/p>\n\n\n\n

Wsp\u00f3\u0142czesno\u015b\u0107<\/h2>\n\n\n\n

W XXI wieku z dzielnicy przemys\u0142owej w Warszawie pozosta\u0142y jedynie zrujnowane budynki i tablica z dawnym adresem fabryki. W 2006 roku warszawska firma informatyczna z bran\u017cy budowlanej Etob wpad\u0142a na pomys\u0142 odrestaurowania pozosta\u0142o\u015bci budynku fabryki. Zaproponowa\u0142a projekt budowy pi\u0119ciokondygnacyjnej fabryki z hal\u0105 produkcyjn\u0105 na ostatnim pi\u0119trze. W planach by\u0142o stworzenie biurowc\u00f3w z lokalami us\u0142ugowymi, a tak\u017ce przekszta\u0142cenie dwukondygnacyjnych gara\u017cy w ma\u0142e centra handlowe. <\/p>\n\n\n\n

Pomys\u0142 ten zosta\u0142 jednak porzucony, poniewa\u017c budynki fabryczne s\u0105 uznawane w Warszawie za pomnik historii, dlatego w\u0142adze nie zezwalaj\u0105 na radykalne zmiany w tych obiektach. Od 2024 roku budynki fabryki znajduj\u0105 si\u0119 w rejestrze zabytk\u00f3w. W budynkach znajduje si\u0119 kilka ma\u0142ych firm, w tym agencja nieruchomo\u015bci, firma zajmuj\u0105ca si\u0119 wymian\u0105 okien i klub muzyczny. Zamiast tego warszawiacy maj\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 spaceru po dawnej fabryce i zobaczenia budynk\u00f3w, w kt\u00f3rych mogli pracowa\u0107 ich krewni.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wielu warszawiak\u00f3w nawet nie zdaje sobie sprawy, \u017ce w starych ceglanych budynkach dzia\u0142a\u0142y kiedy\u015b zak\u0142ady przemys\u0142owe. Ka\u017cdy z nich ma swoj\u0105 w\u0142asn\u0105 histori\u0119. Dlatego w tym artykule na warsaw-name.eu opowiemy Ci wi\u0119cej o pracy fabryk w Warszawie. Spo\u0142eczno\u015b\u0107 przemys\u0142owa W XX wieku w zachodniej cz\u0119\u015bci Warszawy przy alei Prymasa Tysi\u0105clecia powsta\u0142o przedsi\u0119biorstwo przemys\u0142owe. W 1904 […]<\/p>\n","protected":false},"author":322,"featured_media":3460,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[333],"tags":[2279,2273,2278,889,2274,2276,2275,2277,910,888],"moimportance":[33],"motype":[326],"moformat":[18],"class_list":{"0":"post-3728","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-rozwiazania-inzynierskie","8":"tag-fabryki","9":"tag-jak-dzialaly-przedsiebiorstwa-przemyslowe","10":"tag-odbudowa-przedsiebiorstwa","11":"tag-problemy-srodowiskowe","12":"tag-przedsiebiorstwa-przemyslowe","13":"tag-przedsiebiorstwa-przemyslowe-w-warszawie-w-ubieglym-wieku","14":"tag-rzedsiebiorstwa-przemyslowe-w-warszawie","15":"tag-spolecznosc-przemyslowa","16":"tag-troska-o-srodowisko","17":"tag-zielone-miasto","18":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory","19":"motype-eternal","20":"moformat-vlasna"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/warsaw-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3728","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/warsaw-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/warsaw-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/322"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3728"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/warsaw-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3728\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3732,"href":"https:\/\/warsaw-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3728\/revisions\/3732"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3460"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/warsaw-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3728"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3728"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3728"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=3728"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=3728"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=3728"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}